CÎHAN ROJ
Li gorî @avestayayin
Jûrîyê sebebên xelatdayîna Burhan Sonmez eşkere kirine:
" Juriya xelatê bal kişand ser “kevneşopiya devkî ya kurdî“ ku di xebatên wî de heye û ew di nav de mezin bûye."
Dêmega edebîyata dunyayê, jûrî, wekî me nakin, hay ji xwe û sebebên xelatdayînê hene; ne ajîte û manîpûlasyon, xebatên wî esas hatine girtin ku ew xebatên wî bi Tirkîne û jûrîyê kevneşopîya devkî a Kurdî a di wan xebatan de û serkeftina wî a Tirkî de esas girtîye. Dîsa jûriyê balê dayê ku Burhan Sonmez di nav wê kevneşopîya Kurdî de mezin bûye. Jûrîyê bi ti awayî "kurdînîvîsîya wî" destnîşan nekirîye.
Ev jî rê me dide, meriv wekî şexs, an jî medya û saziyên din li pey çi mexsedê bin jî, di vê dewra medya dîjîtal de, dunya pir piçûk e û îcabê hin ajîte û fîşaliyan nake çimkî serkeftinên meriv û taybetiyên meriv ji alî edebîyata dunyayê ve bi awayek têne dîtin.
Rexneyên min jî tam di wê çarçoveyê de bûn ku em ne xwe bixapînin ne jî hewl bidin pir zêde bi fîşalî lanse bikin. Seknên edebî, rastî û taybetiyên me, ên edebîyata me çi bin em bi xwe û ji xwe bawer,bi zelalî û net tevbigerin bes e.
Bi kurtî û dubareyî, Sonmez bi xebatên xwe ên serkeftî ên di edebîyata Tirkî de hêjayê xelatê hatîye dîtin ku sebeba dîtir jî kevneşopiyên Kurdî ên di xebatên wî de ne ku Sonmez di nav kevneşopiyên Kurd de mezin bûye. Sebebên li cî ne ku nivîskariya Sonmez xweş terîf dikin.
Xelat pîroz be.
Bi hêvîya gelek serkeftinên din ên bo Sonmez û hemî fîgûrên qada edebîyata me de...
Nîşe: Di metna derheq aşitiyê a Burhan Sonmez de jî em bûn şahid tevî mijara konferansê Sonmez di wê metnê d ebi hewl bû ku xwe derxe pêş; ev ne îtham e, Sonmez romanûsekî edebîyata tirk ê bes jêhatî û meşhûr e;wî metna xwe wekî beşeke romanekê lêkiirbû ku xwendevan têxe bin tesîra xwe û metna xwe ; hûrguliyên wisa hebûn ku bo gengêşîyên pir cidî dikairn bibin mijar. Wekî mijara "danustandinê" û etîmoloiya peyva "pencere".
"Bu yorumu daha önce Murat Özyaşar’dan duymuştum. Yanılmıyorsam ilk kitabı Ayna Çarpması’nda da geçer. Etimolojik bir bilgi değil, bir yorum aslında. Özyaşar’ın yaratıcı yorumu diyelim. Burhan Sönmez de güzel bir yerde kullanmış. Bir dil alışverişi ya da “danüstandin”i. "
Çiqas hewl hate dayîn ku wekî şîroveyeke mehsûm a edebî were dîtin û nîşandayîn jî mesele kûrtir bû ji lewre min posta Gaye Boralıoğlu bi şîroveya xwe wekî postekê wisa şîrove kir:
"Folklorik yorum dışında, sosyal medyada, dil ve etimolojik bilgiyle pek alakası olmayan kişilerin, coşkuyla, Kürtçenin zenginliğini ispat adına, zorlama yorumlarla yaydığı ve maalesef doğruluğu sorgulanmadan kullanılan,dile de zarar veren absürd bir "yaratıcılık"söz konusudur! Bu "absürd"lüğü araçsallaştırıp kullanmak, maksat için "yerinde" gibi görünse de, yanlışın yaygınlaşmasına katkı sağlamış olur; dile hasar vererek düşünceye, ya da yaratcılığa katkı sağlanmış olmuş olur ki aynı şeyi başka dilde de yapmak mümkün müdür diye merak eder insan..."
Bo xelata Hemingway min agahî ji hişê çêkirî xwestin, ev e bersiva hişê çêkirî:
Xelata Hemingway (Premio Hemingway) çi ye?Xelata Hemingway an Premio Hemingway xelateke edebî ya navdar a Îtalyayê ye. Her sal li Lignano Sabbiadoro (bajarê ku Ernest Hemingway jî lê diman) tê dayîn.Agahiyên girîng:
- Destpêk: Sala 1985’an hate damezrandin.
- Armanc: Rûmeta nivîskar û kesayetiyên ku di warê edebiyat, çand, huner û şahidiya civakî de bi hêz in, dide.
- Beşên wê: Gelek beş hene, mînak:
- Letteratura (Edebiyat) — ji bo roman û berhemên edebî.
- Testimone del nostro tempo (“Şahidê dema me”) — ji bo nivîskarên ku şahidiya zemanê xwe dikin, êş, bîr, azadî û pirsgirêkên mirovahiyê bi edebiyatê vedibêjin.
NÎŞE:
Ji bo kesên eleqeder daxuyaniya Weşanên Iletişimê a li ser hesabê wan ê Tirkî jî li vir datînim.
@iletisimyayin
"Hemingway Ödülü’ne değer görülen Burhan Sönmez ödülünü dün İtalya’da gerçekleşen törenle aldı, yazarımızı bir kez daha tebrik ediyoruz!
Ödül gerekçesi:
“Çağımızın Tanığı” dalında 2026 Hemingway Ödülü, tarihin kıyısında yaşayanların acılarını, hafızasını ve onurunu edebiyatın gücüyle anlatma; yazıyı sınırları, dilleri ve kuşakları aşabilen sivil bir tanıklığa dönüştürme becerisi nedeniyle Burhan Sönmez'e verilmektedir.
Sönmez romanlarında bireysel ve kolektif kaderleri iç içe örmekte; zulüm görenlere, sürgün edilenlere, yenilgiye uğrayanlara ve başkaldıranlara ses vererek, siyasi şiddetin ve özgürlük kaybının hayatlar ve vicdanlar üzerinde nasıl derin izler bıraktığını gözler önüne sermektedir.
Hem şiirsel ve vizyoner hem de son derece somut bir üsluba sahip olan Türkiyeli Kürt yazar; İstanbul ve Anadolu'yu, acı ile umudun, hafıza ile adalet arzusunun bir arada var olduğu, insan ruhuna ait evrensel coğrafyalara dönüştürmüştür. Eserlerinin kökeninde, yazarın içinde büyüdüğü Kürt sözlü geleneği yatar; bu, uzun süre yasaklanmış olmasına rağmen birincil bir direniş eylemi olarak hafızada yaşatılan bir dildir.
Baskı ve sürgüne dair kişisel deneyimlerin izlerini taşıyan eserleri, edebiyatın yalnızca bir hikâye anlatıcılığı değil, aynı zamanda ahlaki bir direniş ve düşünce özgürlüğünü savunma biçimi olduğunu bize hatırlatır. Savaşların, milliyetçiliklerin ve yeni sansür biçimlerinin hüküm sürdüğü bir çağda Burhan Sönmez'in sesi, insanların kendi hafızalarını, kimliklerini ve özgürlüklerini koruma hakkına tanıklık etmeyi sürdürmektedir."
Yorumlar
Yorum Gönder